• Phone: 0235.3851.429
  • Hotline: 19009095
  • Thông tin:

dieuhanhtructuyen

Chào mừng 67 năm Ngày Thầy Thuốc Việt Nam 27/02 – Kỷ niệm 25 năm thành lập BVĐK tỉnh Quảng Nam 1997-2022 – Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Nam khánh thành KHU XẠ TRỊ GIA TỐC TUYẾN TÍNH

Điều trị bằng các dòng điện xung

  • PDF.

KTV Trần Yến Duy - PHCN

I. ĐẠI CƯƠNG

Đin xung tr liu là mt phương pháp điu tr trong vt lý tr liu bng các xung đin có tn s thp và trung bình.

Dòng đin xung là dòng đin do nhiu xung đin liên tiếp to nên. Xung đin là dòng đin ch xut hin trong thi gian ngn, xen k gia các xung là khong ngh hoàn toàn không có dòng đin. Các dòng đin xung có th là dòng mt chiu hoc xoay chiu

Tác dng sinh lý:

T kích thích gây hưng phn các cơ quan cm th da, cơ và các t chc dòng đin đi qua gây nhiu phn x như giãn mch, tăng tun hoàn và dinh dưỡng cc b, tăng chuyn hoá...;

Dòng đin xung là dòng đin do nhiu xung đin liên tiếp to nên. Trong vt lý tr liu thường s dng các dòng đin xung có dng xung và tn s khác nhau mt chiu (na sóng) và xoay chiu (c sóng).

dienxung

2. TÁC DNG SINH HC CA DÒNG ĐIN XUNG

2.1. Phn ng ca cơ th vi dòng đin xung

- Cường độ ngưỡng: là cường độ dòng đin xung đạt ti mt giá tr nào đó làm cho t chc bt đầu có đáp ng.

+ Ngưỡng cm giác: là cường độ dòng đin xung mà đó bnh nhân bt đầu có cm giác có dòng đin (như kiến bò, kim châm...).

+ Ngưỡng rung: là cường độ dòng đin xung mà đó bnh nhân bt đầu có cm giác cơ rung lên (do nhiu th cơ co).

+ Ngưỡng co cơ: là cường độ dòng đin xung mà đó bnh nhân bt đầu co cơ, cm giác cơ co như bóp cht.

+ Ngưỡng đau: là cường độ dòng đin xung mà đó bnh nhân sut hin cm giác đau.

- Vùng có hiu lc điu tr: là cường độ trên ngưỡng cm giác, dưới ngưỡng đau.

Tác dng sinh hc ca dòng đin xung

  • Dòng đin xung tác động lên cơ th gây ra hai tác dng: kích thích gây hưng phn và c chế làm gim hưng phn thn kinh.
  • Dòng đin xung hưng phn có tính cht: f < 50Hz, xung có sườn rt dc, ngn
  • Dòng đin xung c chế có tính cht: f > 80Hz, sườn xung thoi, thi gian xung dài (xung lưỡi cày, xung hình sin).

- Thn kinh vn động: đáp ng vi dòng đin có tn s ti đa là 1.000Hz, Nếu ln hơn 1.000Hz không còn đáp ng. Vi cơ, tn s ti đa ca dòng đin để cơ đáp ng là 200 - 250Hz, ln hơn cơ không đáp ng, vi f < 20Hz thì gây co cơ tng cái mt, tn s t 20 - 50Hz gây co cơ liên tc, tn s t 50 - 200Hz gây co cơ kiu răng cưa, còn trên 200Hz thì cơ co yếu dn, đến 250Hz thì không còn co cơ na.

- Thn kinh cm giác: có đáp ng vi tn s t 0 - 1.000Hz. Vi tn s t 0 - 20Hz thì mi xung như có mt vt chm vào da, tn s 20 - 50Hz có cm giác rung liên tc trên b mt da, f > 100Hz cm giác rung yếu dn cho đến 1.000Hz không còn cm giác.

- Thn kinh thc vt: tn s < 20Hz s gây hưng phn thn kinh giao cm, tn s 20 - 50Hz gây hưng phn thn kinh phó giao cm, tn s > 100Hz gây c chế thn kinh giao cm.

Tn s ³ 1.000Hz thì dòng đin xung không còn kích thích thn kinh. Vi các dòng đin xung tn s trung, để có tác dng phi biến đổi biên độ xung để to ra xung bao có tn s thp dưới 1.000Hz. Tác dng điu tr là do xung bao to nên, vì xung bao hình thành trong t chc nên không gây kích thích da và s tránh được cm giác đau rát cho bnh nhân.

Tác dng gim đau ca dòng đin xung, có ba thuyết được đưa ra:

- Thuyết cng kim soát do Melzack và Wall đề sut (1965) da trên cu trúc và chc năng ca các đường dn truyn thn kinh cm giác:

+ Các si nh (Ad và C) dn truyn cm giác đau, trước khi tiếp xúc vi tế bào T ty sng, các si này cho mt nhánh tiếp xúc vi neuron liên hp. Kích thích t các si nh gây c chế neuron liên hp, khi neuron liên hp b c chế thì không có tín hiu c chế trước synap, lúc này "cng" m và xung động đau được dn truyn lên đồi th

+ Các si to (Aa, Ab) ch yếu dn truyn cm giác bn th, đồng thi dn truyn cm giác đau nhưng ch vi nhng kích thích phù hp, si to cũng có nhánh tiếp xúc vi neuron liên hp trước khi tiếp xúc vi tế bào T. Xung động t si to gây hưng phn neuron liên hp, neuron liên hp được hưng phn s c chế trước synap dn truyn ca c si to và si nh làm "cng" đóng, xung không truyn lên đồi th được.

+ Dòng xung có f < 50Hz, độ dc xung đứng và độ rng xung hp thì kích thích thn kinh được dn truyn ch yếu theo si nh làm neuron liên hp b c chế không gây c chế trước synap dn đến cng mở”, xung động đi lên đồi th gây đau. Vi tn s > 80Hz, độ dc xung thoi, độ rng xung ln thì kích thích thn kinh được dn truyn ch yếu theo si to, neuron liên hp được hưng phn làm cng đóng gây ra tác dng gim đau.

- Thuyết v s phóng thích endorphin do Sjoloud và Eriksson đề sut thì trong các trường hp đau mn tính có th do gim hot tính ca h endorphin hoc tăng tiêu hy endorphin t chc thn kinh. H thn kinh trung ương dưới tác dng ca dòng đin xung s làm tăng gii phóng endorphin. Endorphin như mt morphin ni sinh có tác dng gim đau mnh. Dòng TENS (tn s cao, cường độ thp) được cho là đã kích thích ty sng tiết ra endorphin(morphin ni sinh).

- Thuyết v s ngưng tr sau kích thích ca h thn kinh trung ương do Sato và Schmidt đề sut thì khi kích thích chn lc vào các si thn kinh nhóm II và III s gây c chế thn kinh trung ương làm gim đau.

ng dng: để gim đau, gim co tht cơ, tăng tun hoàn, chn các dòng đin xung có tính cht c chế. Để kích thích co cơ (cơ bi, lit, rèn luyn cơ) phc hi thn kinh, chn dòng xung có tác dng hưng phn.

- Chng viêm: dòng đin xung có tác dng chng viêm da trên cơ s tăng cường tun hoàn, chuyn hóa, gim phù n, tăng cường min dch dch th và tế bào, gim các cht gây viêm, ch áp dng vi viêm không do nhim khun.

- Gây ng: dòng đin xung hình vuông có tn s 100

II. CH ĐỊNH

- Gim đau sau chn thương, phu thut, đau thn kinh, đau cơ, xương, khp

- Kích thích thn kinh cơ.

- Ci thin tun hoàn ngoi vi.

- Liu pháp ion hóa (đin phân dn thuc bng xung mt chiu)

- Đin phân thuc cc b bng dòng đin xung trung tn mt chiu.

III. CHNG CH ĐỊNH

- Người bnh mang máy to nhp tim.

- St cao, khi u ác tính, bnh lao đang tiến trin.

- Mt cm giác vùng điu tr. Tn thương da nơi đặt điu tr

- Viêm da khu trú, huyết khi, viêm tc mch

- Trc tiếp lên thai nhi

IV. CHUN B

1. Người thc hin: bác s Phc hi chc năng, k thut viên vt lý tr liu

2. Phương tin: Máy và ph kin kèm theo.

- Kim tra các thông s k thut ca máy, dây đất nếu có.

- Chn các thông s k thut

- Chn và đặt đin cc theo ch định.

3. Người bnh

- Gii thích cho người bnh

- Tư thế người bnh phi thoi mái (nm hoc ngi).

- Bc l và kim tra vùng da điu tr,

4. H sơ bnh án, phiếu điu tr.

V.CÁC BƯỚC TIN HÀNH

- Đặt và c định đin cc: theo ch định.

+ Đặt các thông s k thut theo ch định.

+ Tăng cường độ dòng đin t t cho ti mc cn thiết (cm giác co bóp).

- Hết gi tt máy bng tay hoc t động:

Tháo đin cc kim tra da vùng điu tr, thăm hi người bnh ghi h sơ bnh án.

VI.THEO DÕI

- Cm giác và phn ng người bnh

- Hot động ca máy.

VII. TAI BIN VÀ X TRÍ

- Đin git: x trí cp cu đin git.

- Bng: Khi diu tr dòng xung mt chiu x trí theo phác đồ bng axit hoc kim

Tài liệu tham khảo: tổng hợp bài giảng phục hồi chức năng - PGS :KIÊM HÀ HOÀNG


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Lần cập nhật cuối lúc Thứ bảy, 04 Tháng 5 2019 20:02

You are here Tin tức Y học thường thức Điều trị bằng các dòng điện xung